paars

Nederlands

 

paars

Uitspraak

• Geluid:  paars    (hulp, bestand)
• IPA: / pars / (1 lettergreep)

Woordafbreking

• paars

Woordherkomst en -opbouw

• via Middelnederlands pers van Frans  pers bn  "met een kleur tussen blauw en groen", in de betekenis van ‘kleurnaam’ voor het eerst aangetroffen in 1296

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	paars	paarsen
verkleinwoord	-	-

Zelfstandig naamwoord

het paars o

1. (kleur) diverse kleurschakeringen tussen blauw en rood

   ▸ Ze droeg een nauwsluitende zwartfluwelen broek met daarop een paars truitje.

   ▸ Haar handen lagen in haar schoot en speelden met een lange, monsterlijke ketting die van haar hals afhing, een ketting bezet met juwelen van paars glas, groot als duiveneieren.

   • In de katholieke kerk is paars de kleur van boetedoening en rouw. 

   ▸ Wilde bloemen: spetters rood en paars, kanariegele bloemblaadjes die bewogen in de bries.

2. paarse kleurstof

   • Tussen al die verfpotten kan ik het paars niet vinden. 

Synoniemen

• purper

Verwante begrippen

• pimpelpaars, violet, violetkleurig, violette

Synoniemen

• purper

Hyponiemen

• blauw-paars, blauwpaars, bordeauxpaars, dieppaars, donkerpaars, heidepaars, knalpaars, lichtpaars, pimpelpaars, roodpaars

Afgeleide begrippen

   

paars heideviltwier paars vogelkopmosdiertje paars-groen paars-rood paars-wit paarsachtig paarsbandspanner paarsblauw paarsbruin paarse aspergeorchis paarse boomvogelspin paarse buisjesspons paarse dovenetel paarse goudhaan paarse hoefijzerneus paarse klompvoetkikker paarse loopkever paarse metaalboktor paarse morgenster paarse parelmoervlinder paarse schubwortel paarse strandloper paarse toorts paarse trompetbekerplant paarse waaierslak paarse wespenorchis paarse zee-egel paarse zeezeiler paarsig paarskleurig paarsrood

Verwante begrippen

• lila, magenta, mauve, violet

Vertalingen

    1. diverse kleurschakeringen tussen blauw en rood.   

Bulgaars: лилав (bg) m Duits: Violett (de) o Engels: purple (en) Frans: pourpre (fr) m, mauve (fr) m

Nedersaksisch: peers (nds) Spaans: morado (es) m, violeta (es) v Tsjechisch: fialová (cs) v

	stellend	vergrotend	overtreffend
onverbogen	paars	paarser	paarst
verbogen	paarse	paarsere	paarste
partitief	paars	paarsers	-

Bijvoeglijk naamwoord

paars

1. (kleur) met een kleur tussen rood en blauw

   • Op het bal droeg zij een paarse jurk. 

   ▸ Om de haverklap stopte ik om de zoete bessen te plukken waardoor mijn handen paars kleurden van hun sap.

2. (politiek) vertegenwoordigd door zowel als linkse als rechtse partijen

   • Een paars kabinet. 
   • Een paarse regering. 

3. partitief van de stellende trap van paar

Synoniemen

• purper

Hyponiemen

• (intensivering) knalpaars, pimpelpaars

Afgeleide begrippen

• [1] donkerpaars, lichtpaars, paarsachtig, paarsblauw, paarsig, paars-rood, paarsrood

Vertalingen

    1. met een kleur tussen rood en blauw   

Afrikaans: pers (af) Bulgaars: лилав (bg) m, лилава (bg) v, лилаво (bg) o, лилави (bg) mv Duits: violett (de) Engels: purple (en) Frans: pourpre (fr), mauve (fr) Ido: purpura (io) Indonesisch: ungu (id)

Nedersaksisch: peers (nds) Papiaments: pis Roemeens: mov (ro) Spaans: morado (es), violeta (es) Tsjechisch: fialový (cs) Turks: mor (tr), eflatun (tr), erguvani (tr), menekşe (tr)

Gangbaarheid

• Het woord paars staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "paars" herkend door:

100 %	van de Nederlanders;
100 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Kleuren in het Nederlands (nld) (de kleuren zijn slechts indicatief) (zie ook: RAL-kleuren)