se

Niet te verwarren met: sê, Se

Afrikaans

Bezittelijk voornaamwoord

se

1. z'n, d'r, vormt een bezitsrelatie tussen twee naamwoorden

   «Dit is pa se pyp.»

   Dit is vaders pijp.

   «Wie se kar is dit?»

   Wiens auto is dis?

   «R50.- se vleis.»

   Vijftig rand aan vlees.

Deens

Uitspraak

• IPA: /seː/

Woordherkomst en -opbouw

• Afkomstig van het Ouddeense se.

stamtijd
onbepaalde wijs	tegenwoordige tijd	verleden tijd	voltooid deelwoord
se	ser	så	set
	volledig

Werkwoord

se

1. zien

   «Jeg har set en bjørn.»

   Ik heb een beer gezien.

   «Har du set en god film kampesten?»

   Hebt u een kei goeie film gezien?

Frans

Uitspraak

• IPA: /sə/

Persoonlijk voornaamwoord

nominatief	genitief	datief	accusatief	benadrukt
se	-	se	se	soi

se

1. 3e persoon enkelvoud en meervoud, wederkerend of wederkerig gebruikt. - zich, elkaar

Italiaans

Voegwoord

se

1. als, indien

   «Se avessi fatto come ti dicevo, lei ci sarebbe stata!»

   Als je gehandeld had zoals ik je zei, dan zou zij er geweest zijn!

Spreekwoorden

• Dei se e dei ma son piene le fosse.

Na de feiten is het gemakkelijk om allerlei veronderstellingen en bezwaren te uiten. (letterlijk: De graven zitten vol als'en en maar'en.)

Koerdisch

Zelfstandig naamwoord

se

1. hond

Latijn

Persoonlijk voornaamwoord

	enkelvoud meervoud
nominatief	-
accusatief	sē, sēsē
genitief	suī
datief	sibi
ablatief	sē, sēsē

sē

1. zich, zichzelf (reflexief in een hoofdzin, slaat terug op het onderwerp van die hoofdzin)

   «Māter in speculō sē videt.»

   Moeder ziet zich in de spiegel.

   «Sē amat.»

   Hij houdt van zichzelf.

2. hij, zij, het (reflexief in een bijzin, slaat terug op het onderwerp van de hoofdzin)

   «Dux dīcit sē cōpiās vīcisse.»

   De leider zegt dat hij de troepen heeft overwonnen.

Verwante begrippen

• sēsē (versterkt)
• is (niet-reflexief gebruikt)

Limburgs

Uitspraak

• IPA: /sɐ/ (Etsbergs)

Woordherkomst en -opbouw

• Verzwakking van sóm.

Persoonlijk voornaamwoord

se

1. onbeklemtoonde nominatief van doe

Noors

Uitspraak

• Geluid:  se    (hulp, bestand)
• IPA: /seː/

Woordafbreking

• se

Woordherkomst en -opbouw

• Afkomstig van het Oudnoorse woord sjá.

Naar frequentie	54

vervoeging
onbepaalde wijs	se
tegenwoordige tijd	ser
verleden tijd	så
voltooid deelwoord	sett
onvoltooid deelwoord	seende
lijdende vorm	ses sees
gebiedende wijs	se
vervoegingsklasse	onregelmatig
opmerking

Werkwoord

se

1. (onovergankelijk) zien

   «Se der, nå regner det.»

   Zie daar, het regent nu.

2. (onovergankelijk) kijken

   «Katter ser godt i mørke.»

   Katten zien goed in het donker.

3. (overgankelijk) bekijken

   «Sånn sett er alt i orden.»

   Zo gezien is alles in orde.

Synoniemen

• [2] stirre, kikke
• [3] betrakte, kikke på
• [1-3]: Nynorsk: sjå

Vaste voorzetsels

    se

se etter se fram til se gjennom se igjen se med til se ned på se opp se opp til se ovenfor

se på se på fjernsyn se på tv se seg for se seg om se seg tilbake se sitt snitt se stivt på se stort på

Werkwoord

se bort fra

1. (onovergankelijk) afstappen van

   «Kirkeminister Rigmor Aasrud ser bort fra Kirkens råd om plassering av den 12. biskopen i Oslo.»

   De minister van kerkelijke zaken Rigmor Aasrud stapt af van het kerkelijke advies over plaatsing van de 12de bisschop van Oslo.

Werkwoord

se ut

1. (onovergankelijk) uitzien

   «Det ser ut til å komme regn.»

   Het ziet ernaar uit dat het zal gaan regenen.

2. (onovergankelijk) lijken, schijnen

   «Cameron ser ut til å vinne valget i Storbritannia.»

   Cameron lijkt de verkiezing in het Verenigd Koninkrijk te winnen.

Zweeds

Uitspraak

• Geluid:  se    (hulp, bestand)

Woordafbreking

• se

stamtijd
infinitief	verleden tijd	voltooid deelwoord
se	såg	sett
	volledig

Werkwoord

se

1. zien