vorst

Niet te verwarren met: Vorst

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  vorst    (hulp, bestand)
• IPA: /vɔrst/

Woordafbreking

• vorst

Woordherkomst en -opbouw

• Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘bos, woud’ voor het eerst aangetroffen in 856
• (2: Naamwoord van handeling van vriezen)

1	enkelvoud	meervoud
naamwoord	vorst	vorsten
verkleinwoord	vorstje	vorstjes

2	enkelvoud	meervoud
naamwoord	vorst
verkleinwoord	vorstje

Zelfstandig naamwoord

de vorst v / m

1. (adel) heersend edelman, bijvoorbeeld een koning, monarch of keizer

   ▸ In de zestiende en zeventiende eeuw had de vorst alle macht in handen en liet zich niets gelegen liggen aan regels of wetten.

   ▸ Een ander belangrijk aspect van de groeiende sportcultuur was het ontstaan van een gespecialiseerde klasse van trainers en instructeurs, die de vorst en zijn gevolg onderrichtten en begeleidden.

   • De vorst werd tot aftreden gedwongen. 

2. (meteorologie) weersomstandigheden waarbij water in ijs verandert

   • Er wordt tien graden vorst voorspeld. 

3. (bouwkunde) nok van een dak, bovenste rij pannen van een dak
4. bos, woud

Hyponiemen

   

dakvorst dichtervorst grootvorst hellevorst kerkvorst keurvorst landsvorst leenvorst nachtvorst rietvorst rijksvorst viervorst vredesvorst vredevorst

Afgeleide begrippen

   

vorstbestendig vorstdag vorstelijk vorstendom vorstengraf vorstenhuis vorstenland vorstgrens vorstig vorstin vorstperiode vorstschade vorstverlet vorstverwering vorstvrij

Vertalingen

    1. heerser   

Engels: ruler (en), king (en), monarch (en), prince (en)

Papiaments: prens Spaans: monarca (es) m, príncipe (es) m, rey (es) m

    2. weersomstandigheden   

Catalaans: gebre (ca) m Deens: frost (da) g Duits: Frost (de) m Engels: frost (en) Frans: givre (fr) m Fries: froast (fy) Grieks: παγετός (el) (pagetós) m, παγωνιά (el) (pagoniá) v Hongaars: dér (hu) Luxemburgs: Frascht (lb) m

Nynorsk: frost (no) m Perzisch: هسر‎ (fa) (hasar) Pools: mróz (pl) m Portugees: geada (pt) v Russisch: моро́з (ru) (moróz) m Spaans: escarcha (es) v Tsjechisch: mráz (cs) m Welsh: rhew (cy) m Zweeds: frost (sv) g

    3. nok   

Spaans: caballete (es) m

Werkwoord

vervoeging van
vorsen

vorst

1. tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van vorsen
   

   • Jij vorst. 

2. derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van vorsen
   

   • Hij vorst. 

3. (verouderd) gebiedende wijs meervoud van vorsen
   

   • Vorst! 

Gangbaarheid

• Het woord vorst staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "vorst" herkend door:

99 %	van de Nederlanders;
100 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.