baard

Nederlands

Man met baard [1]

Uitspraak

• Geluid:  baard    (hulp, bestand)
• IPA: / bart / (1 lettergreep); /baːrt/

Woordafbreking

• baard

Woordherkomst en -opbouw

• In de betekenis van ‘haar op kin en wangen’ voor het eerst aangetroffen in 1240
• erfwoord Uit Germaans *barda-, verwant aan Engels beard, Duits Bart, enz., mogelijk een niet-Indo-Europees substraatwoord.

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	baard	baarden
verkleinwoord	baardje	baardjes

Zelfstandig naamwoord

de baard m

1. (haar) typisch mannelijke gezichtsbeharing op en rond de kin

   • Het wordt gezien als hét kenmerk van de echte man: de baard. 

   ▸ ' Hij wierp een onzekere blik op Irads baard, daarna op diens warrige haardos en de oude jas en trok een moeilijk gezicht. 'Of een biertje? Of doen we daar niet meer aan?' Na al die jaren ging het er bij Jorik Koolengraver nog steeds niet in dat Irad joods was.

   ▸ Eén jongen die me direct opviel door zijn gigantische rode baard vertelde me dat hij een houthakker uit Tennessee was.

2. (dierkunde) op een baard lijkend harig uitgroeisel bij diverse organismen
3. (molenaarsambacht) uitgesneden paneel onder aan de voorzijde van een molenkap
4. (gereedschap) sleutelblad, het uitstekende onderdeel aan de stang van een sleutel
5. (gereedschap), (metaalbewerking) de scherpe kant van een bijl, mes. e.d.

Hyponiemen

   

Blauwbaard aronsbaard bakkebaard blauwbaard bokkenbaard boksbaard donderbaard gebaard geilbaard geitenbaard grauwbaard greinenbaard grijsbaard grombaard haatbaard hellebaard jodenbaard judasbaard kinbaard knevelbaard krentenbaard kwijlbaard likkebaarden melkbaard oesterbaard puntbaard ringbaard roodbaard rozijnenbaard schippersbaard snorbaard snorrebaard snorrenbaard spitsbaard stoppelbaard tabbaard vlasbaard vuilbaard walvisbaard zwartbaard

Afgeleide begrippen

   

Armeense baardvleermuis Cassins baardbuulbuul Ceylonese baardvogel Chaplins baardvogel Chinese baardvogel D'Arnauds baardvogel Finsch' baardbuulbuul God een vlassen baard maken Indochinese baardvogel Javaanse baardvogel Kaapse baardvogel Lagrandiers baardvogel Obama's baardkoekoek Reichenows baardbuulbuul Swainsons baardkoekoek Temmincks baardbuulbuul Todds baardkoekoek baardaap baardbrander baardbrandertje baardbuulbuul baarddraad baarddracht baardeloos baardgentiaan baardgier baardgras baardgrasvogel baardgroei baardhaar baardhoningvogel baardklem baardklokvogel baardkoekoek baardkoekoeken baardkolibrie baardlaag baardlijstergaai baardloos baardloper baardman baardmannetje baardmans baardmees baardmeestimalia baardmes baardmier baardmos baardmossel baardmuisspecht baardnachtzwaluw baardpatrijs baardplank baardrob baardsaki baardsaki's baardscheerder baardschimmel baardschrapper baardschurft baardsjakohoen baardsnuitmot baardsnuituil baardspecht baardspinnendoder baardstoppel baardtiran baardtrap baardtrimmer baardvin baardvink baardvireo baardvleermuis baardvleermuisjes baardvleermuizen baardvogel baardwaaierstaart baardwalvis baardwerk baardwesp baardzwijn beroete baardkolibrie blauwe baardloper bleke baardbuulbuul bonte baardkoekoek bonte baardvogel bruine baardvogel gebandeerde baardkoekoek gebandeerde baardvogel gekraagde baardkoekoek geschubde baardvogel gestreepte baardkoekoek gestreepte baardvogel gevlekte baardkoekoek gewone baardspinnendoder gouden baardvogel grauwe baardvogel groene baardbuulbuul groene baardvogel grote baardvogel kale baardspinnendoder olijfkleurige baardvogel rood-gele baardvogel rood-zwarte baardvogel rosse baardbuulbuul zuidelijke baardspinnendoder zwart-witte baardkoekoek zwartblauwe baardloper zwarte baardvogel

Uitdrukkingen en gezegden

• God een vlassen baard maken
• Een baard in de keel hebben/krijgen

een zwaardere (mannen)stem krijgen

• Twisten om des keizers baard

om kleinigheden ruzie maken

Anagrammen

• braad

Vertalingen

    1. gezichtsbeharing van de man   

Arabisch: لحية (ar) Berbers: ⵜⴰⵎⴰⵔⵜ (ber) v (tamart) Bulgaars: брада (bg) Chinees: 胡子 (zh) (hú zi) Deens: skæg (da) o Duits: Bart (de) m Engels: beard (en) Estisch: habe (et) Fins: parta (fi) Frans: barbe (fr) v Ido: barbo (io) Italiaans: barba (it) v Japans: 顎鬚 (ja) あごひげ (ja), agohige

Koerdisch: rih (ku), rî (ku) Oekraïens: борода (uk) Papiaments: barba Pools: broda (pl) v Roemeens: barbă (ro) v Russisch: борода (ru) v Sloveens: brada (sl) Slowaaks: brada (sk) v Spaans: barba (es) Turks: sakal (tr) Tyap: a̱tanu (kcg) Urdu: داڑھی (ur) Vietnamees: râu (vi) Zweeds: skägg (sv) o

Gangbaarheid

• Het woord baard staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "baard" herkend door:

100 %	van de Nederlanders;
99 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.