leed

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  leed    (hulp, bestand)
• IPA: /let/

Woordafbreking

• leed

Woordherkomst en -opbouw

• In de betekenis van ‘verdriet, schade’ voor het eerst aangetroffen in 1100

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	leed	-
verkleinwoord	-	-

Zelfstandig naamwoord

het leed o

1. verdriet en pijn

   • Er is hem behoorlijk wat leed aangedaan. 

   ▸ De zwarte spore van de vernedering vermenigvuldigt zich tot het er duizenden zijn, en het leed dat onder de oppervlakte heeft gesluimerd, vindt eindelijk een stem.

   ▸ En dan had ik ook nog eens mijn handen vol gehad aan een moeder die het leed van mij, haar dochter, niet kon verdragen.

Synoniemen

• lijden

Hyponiemen

• blessureleed, dierenleed, fileleed, hartenleed, herenleed, kinderleed, liefdesleed, zielenleed

Afgeleide begrippen

• leedgevoel, leedgras, leedrecreant, leedvermaak, leedwezen, lief-en-leedpot

Uitdrukkingen en gezegden

• Buurmans leed troost

door het verdriet of de pijn van een ander kun je je eigen verdriet en pijn beter verdragen

• Lief en leed delen

allerlei plezierige en droevige dingen met elkaar beleefd hebben

Vertalingen

    1. verdriet en pijn   

Deens: kval (da) g Duits: Leid (de) o Engels: grief (en)

Oudnoords: angr m / o Spaans: sufrimiento (es) m

	stellend	vergrotend	overtreffend
onverbogen	leed	leder	leedst
verbogen	lede	ledere	leedste
partitief	leeds	leders	-

Bijvoeglijk naamwoord

leed

1. onaangenaam

Uitdrukkingen en gezegden

• Iets met lede ogen aanzien

jaloers zijn, iets met spijt aanzien

Werkwoord

vervoeging van
lijden

leed

1. enkelvoud verleden tijd van lijden
   

   • Ik leed. 
     
   • Jij leed. 
     
   • Hij, zij, het leed. 

   ▸ Ook de ontwikkeling van het betaald voetbal in Frankrijk leed onder de hegemonie van het amateuristisch ideaal.

   ▸ Maar mijn basisschoolleraar zei vroeger al dat ik leed aan verbale diarree, omdat ik steeds maar aan het praten was.

Gangbaarheid

• Het woord leed staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "leed" herkend door:

99 %	van de Nederlanders;
99 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Limburgs

Uitspraak

• IPA: /leːd/ (Etsbergs)

Zelfstandig naamwoord

leed o

1. lied
2. muziekstuk, compositie
3. handelsmerk

Verbuiging

	enkelvoud				meervoud
	geheel	gemuteerd	verkleind	gemuteerd verkleind	geheel	gemuteerd	verkleind	gemuteerd verkleind
nominatief	leed	-	leedke	-	leejer	-	leedkes	-
genitief	leeds	-	leedkes	-	leejer	-	leedkes	-
locatief	ledes	-	ledeske	-	ledese	-	ledeskes	-
datief	lede	-	leedke	-	leejer	-	leedkes	-
accusatief	leed	-	leedke	-	leejer	-	leedkes	-

Spaans

Werkwoord

vervoeging van
leer

leed

1. gebiedende wijs (bevestigend) tweede persoon meervoud tegenwoordige tijd (presente) van leer