chaos

Niet te verwarren met: Chaos, kaos

Nederlands

chaos

Uitspraak

• Geluid:  chaos    (hulp, bestand)
• IPA: / ˈxaɔs / (2 lettergrepen)

Woordafbreking

• cha·os

Woordherkomst en -opbouw

• Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘wanorde’ voor het eerst aangetroffen in 1401
• van het Oudgrieks χάος

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	chaos	-
verkleinwoord	chaosje	chaosjes

Zelfstandig naamwoord

de chaos m

1. grote wanorde, ongeordendheid, verwarring

   • De stroomstoring zorgde voor chaos. 

   ▸ Je kon niet in de stad wonen zonder het verschil te zien tussen straten waar rust heerste en die waar chaos heerste, een schurftige hond die door de goten zwierf, kinderen in lompen, een keurige haag, vitrage die even bewoog.

   ▸ Waarschijnlijk is het mijn vader niet gelukt om het bij Peggy Guggenheim te krijgen en heeft mijn moeder het in de chaos van hun vertrek uit Spanje meegenomen naar Engeland.

2. (wiskunde) praktisch onvoorspelbaarheid van uitkomsten die in sommige ingewikkelde stelsels van vaste rekenregels ontstaat door minieme verschillen in beginwaarden

   • Chaos is het effect van exponentieel toenemende onzekerheid. 

Antoniemen

• orde

Hyponiemen

• stroomchaos, verkeerschaos, voorrangschaos

Afgeleide begrippen

• chaoszone, chaostheorie, chaosdemonstrant

Verwante begrippen

• fractal, chaotisch

Afgeleide begrippen

• chaostheorie

Vertalingen

    1. grote wanorde   

Afrikaans: chaos (af) Bosnisch: haos (bs) m Chinees: 纷乱 (zh) (fēnluàn) Duits: Chaos (de) o, Unordnung (de) v Engels: chaos (en) Fins: kaaos (fi), epäjärjestys (fi), sekasorto (fi) Frans: chaos (fr) m Hebreeuws: תוהו ובוהו (he) (tohu wabohu) Hongaars: káosz (hu) Interlingua: chaos (ia) Italiaans: caos (it) m Japans: ごたごた (ja) (gota-gota)

Noors: kaos (no) o Nynorsk: kaos (nn) o Oudnoords: hrǫngl, vafi Pools: chaos (pl) m Portugees: caos (pt) m Roemeens: haos (ro) o Russisch: хаос (ru) m (kháos, khaós) Slowaaks: chaos (sk) m Spaans: caos (es) Swahili: kesheshe (sw) Tsjechisch: chaos (cs) monbezield, chaotičnost (cs) v Zweeds: kaos (sv) o

Gangbaarheid

• Het woord chaos staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "chaos" herkend door:

98 %	van de Nederlanders;
100 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Engels

Uitspraak

• IPA: /keɪɒs/

Woordherkomst en -opbouw

• Afkomstig van het Oudgrieks χάος.

enkelvoud	meervoud
chaos	chaoses

Zelfstandig naamwoord

chaos

1. chaos

Frans

Uitspraak

• Geluid:  chaos    (hulp, bestand)
• IPA: /ka.o/

enkelvoud		meervoud
zonder lidwoord	met lidwoord	zonder lidwoord	met lidwoord
chaos	le chaos	chaos	les chaos

Zelfstandig naamwoord

chaos m

1. chaos [1]; wanorde; verwarring
2. (wiskunde) chaos [2]

Afgeleide begrippen

• chaotique

Slowaaks

Zelfstandig naamwoord

chaos m

1. chaos

Verwante begrippen

• chaotický

Tsjechisch

Uitspraak

• IPA: /xaɔs/

Woordafbreking

• cha·os

Woordherkomst en -opbouw

• Afgeleid van het Griekse χάος

Zelfstandig naamwoord

chaos monbezield

1. chaos

Verbuiging

	enkelvoud	meervoud
nominatief	chaos	chaosy
genitief	chaosu	chaosů
datief	chaosu	chaosům
accusatief	chaos	chaosy
vocatief	chaose	chaosy
locatief	chaosu	chaosech
instrumentalis	chaosem	chaosy

Antoniemen

• pořádek monbezield

Afgeleide begrippen

• chaotický

Verwante begrippen

• chaoticky (bw.)
• chaotičnost v

Verwijzingen

• Internetová jazyková příručka - Ústav pro jazyk český AV ČR (Tsjechisch)
• Slovník spisovného jazyka českého - Ústav pro jazyk český AV ČR (Tsjechisch)
• Příruční slovník jazyka českého - Ústav pro jazyk český AV ČR (Tsjechisch)
• Česko-německý slovník Fr. Št. Kotta - Ústav pro jazyk český AV ČR (Tsjechisch)