gedachte

Uit WikiWoordenboek
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Nederlands

Uitspraak
Woordafbreking
  • ge·dach·te
Woordherkomst en -opbouw
  • In de betekenis van ‘het nadenken, idee’ voor het eerst aangetroffen in 901.[1]
  • (erfwoord): Middelnederlands ghedachte, ghedochte, aanpassing van ghedacht, ghedocht, uit Oudnederlands gethāht, ontwikkeld uit West-Germaans *gi-þāh-ti, verbaalabstractum met Primärberührung bij *þankjan- ‘denken’.[2] Evenzo afgeleid zijn Nederduits (vero.) Gedacht, Oudhoogduits gidāht en Oudengels ġeþōht (waaruit Engels thought).
enkelvoud meervoud
naamwoord gedachte gedachtes
gedachten
verkleinwoord gedachtetje gedachtetjes

Zelfstandig naamwoord

gedachte v

  1. hetgeen wat men denkt
    • Soms heb ik het gevoel dat ik een gedachte van mijn beste vriendin kan lezen. 
     Voordat ik weer in slaap viel kreeg ik de gedachte aan zeven verschrompelde lijken in gesmolten slaapzakken niet uit mijn hoofd.[3]
     De gedachte dat deze triviale etiquettekwestie de dood van achttien mensen had veroorzaakt, was onverdraaglijk geweest. Maar dat was dus niet zo.[4]
  2. mening, opinie, idee
Hyponiemen
Afgeleide begrippen
Verwante begrippen
Uitdrukkingen en gezegden
  • Gedachten zijn tolvrij
iedereen mag vrij denken wat diegene wil
  • De wens is de vader van de gedachte
je gelooft iets, omdat je wil dat het zo is
  • Op twee gedachten hinken
geen beslissing kunnen nemen tussen oplossingen
  • Twee zielen, één gedachte
twee mensen die op hetzelfde moment hetzelfde idee hebben
  • Van gedachte / gedachten wisselen
Vertalingen

Werkwoord

vervoeging van: denken…
verbogen vorm: gedachtee

gedachte

  1. verbogen vorm van gedacht, voltooid deelwoord van denken
vervoeging van: gedenken…
verbogen vorm: gedachtee

gedachte

  1. verbogen vorm van gedacht, voltooid deelwoord van gedenken

Gangbaarheid

99 % van de Nederlanders;
100 % van de Vlamingen.[5]

Meer informatie

Verwijzingen

  1. "gedachte" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
  2. gedachte op website: Etymologiebank.nl
  3. Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers op Wikipedia
  4. Jan Guillou (vert. Bart Kraamer) “Kop in het zand” (2015), Uitgeverij Prometheus, ISBN 9789044628142
  5. Bronlink geraadpleegd op 28 april 2020 Weblink bron Gearchiveerde versie “Word Prevalence Values” op ugent.be