geboorte

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  geboorte    (hulp, bestand)
• IPA: / ɣəˈbortə / (3 lettergrepen)
  • (Noord-Nederland): /χəˈbo̝ːrtə/
  • (Vlaanderen, Brabant, Limburg): /ɣəˈboːrtə/

Woordafbreking

• ge·boor·te

Woordherkomst en -opbouw

• In de betekenis van ‘het ter wereld komen’ voor het eerst aangetroffen in 1240
• Naamwoord van handeling van baren met het omvoegsel ge- -te, met een vergelijkbaar vocalisme als geboren

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	geboorte	geboorten geboortes
verkleinwoord	-	-

Zelfstandig naamwoord

de geboorte v

1. bevalling, actie waarbij een organisme uit zijn/haar moeder komt en aan zijn zelfstandige leven begint

   ▸ Bij zijn geboorte, nog geen 24 uur later, was hij zwaarder dan zijn zus was geweest.

   ▸ Zijn moeder kreeg vlak na zijn geboorte multiple sclerose. Zijn vader, druk met de zorg voor zijn chronisch zieke echtgenote, keek nauwelijks om naar Harry. Als enig kind werd hij opgevoed door zijn oma.

2. een beginpunt

   • Dat was de geboorte van een nieuw tijdperk. 

3. (bouwkunde) onderste deel van een boog of gewelf

Verwante begrippen

• bevalling, nestvlieder, nestblijver, zwanger, zwangerschap

Hyponiemen

   

Maria-Geboorte boeddhageboorte doodgeboorte eerstgeboorte hergeboorte hoofdgeboorte kniegeboorte misgeboorte nageboorte schedelgeboorte staartgeboorte stilgeboorte stuitgeboorte vroeggeboorte wangeboorte wedergeboorte

Afgeleide begrippen

   

Geboortekerk geboorte-eiland geboorte-uittreksel geboorte-uur geboorteaangifte geboorteafwijking geboorteakte geboorteattest geboortebeperking geboortebewijs geboortebos geboortecentrum geboortecertificaat geboortecijfer geboortecontrole geboortedag geboortedaling geboortedatum geboortedelen geboortedicht geboortedip geboortedistrict geboortedorp geboortefeest geboortegeschenk geboortegeslacht geboortegewicht geboortegezwel geboortegolf geboortegrond geboorteheilige geboortehoroscoop geboortehotel geboortehuis geboortejaar geboortekaart geboortekaartje geboortekanaal geboortekrans geboortekrik geboortelaesie geboorteland geboortelepel geboorteletsel geboortelijst geboortemoeder geboortemunt geboortenaam geboorteoverschot geboortepenning geboorteplaats geboorteplan geboorteplanning geboorteplek geboortepremie geboorteproces geboortereceptie geboorterecht geboorteregeling geboorteregister geboortespreiding geboortestaat geboortestad geboortestoel geboortestond geboortestreek geboortetegel geboortetrauma geboorteverlof geboortevlek geboortevlies geboortewens geboortewinkel geboortezang geboortezorg geboortig

Vertalingen

    1. actie waarbij een organisme uit zijn/haar moeder komt en aan zijn zelfstandige leven begint   

Bulgaars: рождение (bg) o, раждане (bg) o Engels: birth (en) Frans: naissance (fr) v Fries: berte (fy)

Hongaars: születés (hu) Pools: poród (pl) m, narodziny (pl) o Spaans: nacimiento (es) m, natividad (es) v

Gangbaarheid

• Het woord geboorte staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "geboorte" herkend door:

100 %	van de Nederlanders;
98 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.