pokken

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  pokken    (hulp, bestand)
• IPA: / ˈpɔkə(n) / (2 lettergrepen)

Woordafbreking

• pok·ken

Woordherkomst en -opbouw

• [A] van het zelstandig naamwoord pok ‘puistje’
  • zn: meervoud met de uitgang -en
  • ww: pok met het achtervoegsel -en
• [B] van de klanknabootsing pok met het achtervoegsel -en

1	enkelvoud	meervoud
naamwoord	pok	pokken
verkleinwoord

2,3	enkelvoud	meervoud
naamwoord		pokken
verkleinwoord

Zelfstandig naamwoord

de pokken mv

1. meervoud van het zelfstandig naamwoord pok
2. alleen meervoud (medisch) (geschiedenis) uiterst besmettelijke en levensbedreigende virusziekte die huid en slijmvliezen aantastte waartegen een Engelse arts Edward Jenner omstreeks 1796, een vaccin op basis van koepokken ontwikkelde

   • Sinds de tweede helft van de jaren zeventig van de twintigste eeuw is pokken door een uitgebreide wereldwijde vaccinatiecampagne niet meer voorgekomen 

3. alleen meervoud (figuurlijk) (informeel) versterkend voorvoegsel heel naar of walgelijk

Hyponiemen

• [2] kinderpokken, pestpokken, waterpokken, windpokken

Afgeleide begrippen

• [2] pokkenbriefje, pokkenlijder, pokkenprik, pokkenvirus
• [3] pokkending, pokkeneind, pokkenherrie, pokkenvirus, pokkenweer, pokkenwerk, pokkenwijf

Vertalingen

    2. epidemische huidziekte   

Duits: Pocken (de) v mv Engels: smallpox (en) Fins: isorokko (fi) Frans: variole (fr) v, petite vérole (fr) v Fries: pokken (fy)

Italiaans: vaiolo (it) m Nederduits: Pocken (nds) v mv Portugees: variola (pt) v Spaans: viruela (es) v

stamtijd
onbepaalde wijs	verleden tijd	voltooid deelwoord
pokken	pokte	gepokt
zwak -t	volledig

Werkwoord

[A] pokken

1. inergatief (verouderd) lijden aan de gelijknamige ziekte

Uitdrukkingen en gezegden

• Gepokt en gemazeld

Met heel veel ervaring in iets

stamtijd
onbepaalde wijs	verleden tijd	voltooid deelwoord
pokken	pokte	gepokt
zwak -t	volledig

Werkwoord

[B] pokken

1. inergatief raken met een kort, dof geluid

Synoniemen

• slaan, kloppen

Gangbaarheid

• Het woord pokken staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "pokken" herkend door:

98 %	van de Nederlanders;
97 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.