peuter

Uit WikiWoordenboek
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Nederlands

Uitspraak
Woordafbreking
  • peu·ter
Woordherkomst en -opbouw
  • Afgeleid van het werkwoord peuteren. [1]
  • [1] In de betekenis van ‘klein kind’ voor het eerst aangetroffen in 1889 [2], mogelijk ook beïnvloed door kleuter.
enkelvoud meervoud
naamwoord peuter peuters
verkleinwoord peutertje peutertjes

Zelfstandig naamwoord

peuter m

  1. een jong kind in de leeftijd van één tot vier jaar
    • De peuter brabbelde de hele dag door. 
     - Is de peuter stil geweest? - Ja. Hij is niet wakker geworden. Blijf je nog op?[3]
  2. persoon die peutert, peuteraar
  3. (verouderd) stoot, por
     ‘Halloo, what! old fellow, ouwe Hollander,’ zei de ‘captain.’ - ‘Never mind! - Jij bent bang, old Dutchman.’
    ‘Bang?’ zei Jan, en hij keek den Engelschman vlak in zijn gezicht. ‘Bang? Net zoo min als jij, maar het is mijn plicht om je te waarschouwen.’In dat oogenblik had Jan den Engelschen dikzak graag een ‘peuter’ willen geven, want hij werd niet graag ‘geaffronteerd,’ maar als men loods is, mag men tot zulke ‘werktuigelijkheden’ natuurlijk niet overgaan
    [4]
  4. (verouderd) lepeltje om het oor te reinigen [5]
Hyperoniemen
Hyponiemen
Afgeleide begrippen
Verwante begrippen
Vertalingen

Werkwoord

vervoeging van
peuteren

peuter

  1. eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van peuteren
    • Ik peuter. 
  2. gebiedende wijs van peuteren
    • Peuter! 
  3. (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van peuteren
    • Peuter je? 

Gangbaarheid

99 % van de Nederlanders;
99 % van de Vlamingen.[6]

Meer informatie

Verwijzingen

  1. peuter op website: Etymologiebank.nl
  2. "peuter" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
  3. Bronlink geraadpleegd op 23 december 2020 Weblink bron Louis Couperus “Eline Vere”, p. 15 op dbnl.org op Wikipedia
  4. Bronlink geraadpleegd op 23 december 2020 Weblink bron J.W.F. Werumeus Buning ‘Ouwe Jan Hallema’. Een Portret uit het Zeegat van Hilligermond. in: De Gids. (1881), P.N. van Kampen & zoon, Amsterdam, p. 110 op dbnl.org op Wikipedia
  5. Bronlink geraadpleegd op 23 december 2020 Weblink bron I.M. Calisch en N.S. Calisch “Nieuw woordenboek der Nederlandsche taal” (ca. 1864), H.C.A. Campagne, Tiel z.j., p. 947 op dbnl.org op Wikipedia
  6. Bronlink geraadpleegd op 28 april 2020 Weblink bron Gearchiveerde versie “Word Prevalence Values” op ugent.be