brok

Nederlands

brokken van grafzerken

Uitspraak

• Geluid:  brok    (hulp, bestand)
• IPA: / brɔk / (1 lettergreep)

Woordafbreking

• brok

Woordherkomst en -opbouw

• In de betekenis van ‘stuk’ voor het eerst aangetroffen in 1484

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	brok	brokken
verkleinwoord	brokje	brokjes

Zelfstandig naamwoord

de brok v / m, het brok o

1. blok met een grillige vorm, stuk van iets groters

   • Na de sloop van het muur is alle puin afgevoerd, er is geen brok is achtergebleven. 

2. restant van een constructie

   • Een brok van het neergestorte vliegtuig is in onze tuin gevallen. 

3. (persoon) (figuurlijk) (informeel) man of mens
   1. iemand met een fors postuur
   2. (pejoratief) verwerpelijk persoon

Synoniemen

• brokstuk, fragment
• [1] klont, kluit, homp

Hyponiemen

   

bedelbrok [3.2] galgenbrok [3.2] gasijsbrok hondenbrok hoofdbrok jokkebrok [3.2] karamelbrok kattenbrok kroosbrok paardenbrok polkabrok [1] puinbrok sojabrok spijsbrok [1] zeurbrok [3.2]

Afgeleide begrippen

• brokgevoel, [2] brokkenmaker, brokkenpiloot, broksgewijs, brokstuk

Uitdrukkingen en gezegden

• een brok in de keel krijgen

emotioneel aangedaan zijn

•  Met een brok in haar keel nam Chantal afscheid.  

• brokken maken

veel dingen laten mislukken

Vertalingen

    1. een blok met een grillige vorm, stuk van iets groters   

Duits: Brocken (de) m Engels: bit (en), fragment (en), lump (en), piece (en)

Noors: dott (no) m Spaans: fragmento (es) m, parte (es) m, pedazo (es) m, pieza (es) v, retazo (es) m, trozo (es) m

Werkwoord

vervoeging van
brokken

brok

1. eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van brokken
   

   • Ik brok. 

2. gebiedende wijs van brokken
   

   • Brok! 

3. (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van brokken
   

   • Brok je? 

Gangbaarheid

• Het woord brok staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "brok" herkend door:

100 %	van de Nederlanders;
99 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Tsjechisch

Zelfstandig naamwoord

brok m

1. hagel; een verzameling van stukjes metaal -vaak lood- waarmee geschoten wordt in plaats van een kogel.

Afgeleide begrippen

• brokový