gilde

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  gilde    (hulp, bestand)
• IPA: / ˈɣɪldə / (2 lettergrepen)
  • (Noord-Nederland): /ˈχɪɫdə/
  • (Vlaanderen, Brabant, Limburg): /ˈɣɪldə/

Woordafbreking

• gil·de

Woordherkomst en -opbouw

• erfwoord van Oudnederlands gilda. Verder van Proto-Germaans *geldjan- (zie ook  geld zn ). Verwant met o.a. Duits Gilde, Engels guild, Oudfries jelde.
• In de betekenis van ‘middeleeuwse broederschap’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1115

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	gilde	gilden gildes
verkleinwoord

Zelfstandig naamwoord

gilde v/(m) / o

1. (geschiedenis) een middeleeuwse beroepsorganisatie, meest op monopolie en handhaven van bepaalde standaarden gericht

   ▸ Het gilde heeft het geregeld, de burgemeesters hebben toestemming gegeven.

   ▸ Geen enkel gilde zou haar willen hebben, behalve de naaisters of de stinkende turfdragers.

Verwante begrippen

• broederschap,  beroep zn , gild

Hyponiemen

   

adamsgilde ambachtsgilde bakkersgilde barbiersgilde brouwersgilde dievengilde inbrekersgilde koopmansgilde patroonsgilde persgilde schildersgilde schippersgilde schrijversgilde schuttersgilde slagersgilde slepersgilde trainersgilde vrouwengilde weversgilde wijngilde

Afgeleide begrippen

   

gilde-eer gildealtaar gildebeker gildebestuur gildebier gildebode gildeboek gildebord gildebrief gildebroeder gildebroederschap gildedeken gildedwang gildefeest gildegraf gildehoofd gildehoorn gildehuis gildekalf gildekamer gildekeur gildekleed gildeknaap gildeknecht gildemaal gildemaaltijd gildemeester gildeos gildepatroon gildepenning gildeperk gildeprijs gildeproef gilderecht gildeschild gildestaf gildestuk gildesysteem gildewezen gildezaal gildezilver gildezuster gildos

Vertalingen

    1.   

Engels: corporation (en), gild (en), guild (en), trade-union (en) Frans: gilde (fr) v

Spaans: corporación (es) v, gremio (es) m, cofradía (es) v

Werkwoord

vervoeging van
gillen

gilde

1. enkelvoud verleden tijd van gillen
   

   • Ik gilde. 
     
   • Jij gilde. 
     
   • Hij, zij, het gilde. 

   ▸ Ze schopte en gilde, maar Gregorio liet niet los.

Gangbaarheid

• Het woord gilde staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "gilde" herkend door:

99 %	van de Nederlanders;
97 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.