achteloos

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  achteloos    (hulp, bestand)
• IPA: / 'ɑxtəlos / (3 lettergrepen)

Woordafbreking

• ach·te·loos

Woordherkomst en -opbouw

• In de betekenis van ‘onoplettend’ voor het eerst aangetroffen in 1550
• afgeleid van acht (ook stam van het werkwoord achten) met het achtervoegsel -loos met het invoegsel -e-

	stellend	vergrotend	overtreffend
onverbogen	achteloos	achtelozer	achteloost
verbogen	achteloze	achtelozere	achtelooste
partitief	achteloos	achtelozers	-

Bijvoeglijk naamwoord

achteloos

1. zonder de vereiste belangstelling, zorg, achting, nadenkendheid of aandacht

   • Die achteloze jongen keek niet eens op toen hij het afval op straat gooide. 
   • De achteloze manier waarop hij zijn verlies nam was zeer bewonderenswaardig. 

   ▸ Door een eigenaardige alchemie - misschien omdat ik me in zijn huis bevond - leek Gerry me te ontheffen van de onbewuste kleurenhiërarchie waarvan hij af en toe achteloos blijk had gegeven. Misschien was hij mijn huid wel aan het witwassen. Misschien vond hij het wel opwindend dat zijn koloniale verleden bij hem op de stoep stond. Of misschien mocht hij me gewoon. Wat het ook was, ik voelde me welkom.

   ▸ Vijf luidruchtige seconden later trok hij zijn shirt uit en achteloos wierp hij het kledingstuk in de schoot van zijn vriendin.

Synoniemen

• [1] slordig, onverschillig, onoplettend, nonchalant, onnadenkend, respectloos, zorgeloos

Verwante begrippen

• achteloosheid

Vertalingen

    1. zonder de vereiste belangstelling of zorg   

Engels: careless (en) Frans: distrait (fr), négligent (fr) Hongaars: figyelmetlen (hu)

Italiaans: negligente (it) Spaans: descuidado (es)

Gangbaarheid

• Het woord achteloos staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "achteloos" herkend door:

98 %	van de Nederlanders;
97 %	van de Vlamingen.