Naar inhoud springen

gaal

Uit WikiWoordenboek
Andere schrijfwijzen Niet te verwarren met: Gaal


Nederlands

Uitspraak
Woordafbreking
  • gaal
Woordherkomst en -opbouw
[A], [B], [C] enkelvoud meervoud
naamwoord gaal galen
verkleinwoord gaaltje gaaltjes

Zelfstandig naamwoord

[A] de gaalm

  1. (dichterlijk) vogel die mooi zingt
      Plots gaat een gaal weer klanken sproeien,
    Maar niet als in dien eenen nacht.
    [5]
Hyponiemen

Zelfstandig naamwoord

[B] de gaalv / m

  1. (textiel) spleet die ontstaat in een gobelin daar waar verschillende kleurvlakken tegen elkaar liggen
    • Afhankelijk van het ontwerp kan de gaal dichtgenaaid worden of open blijven. 
  2. (textiel) langgerekte dunne streep in weefsel
     (…) ze bloosde als het kritisch spiedend oog van haar schoonmoeder een gaal zag in het tafellaken, (…)[6]
     Wij leên geen vuil noch schurft noch smet,
    maar hebben 't al in roer gezet
    om Israel te maken
    zo gaaf en zuiver als een glas
    dat daar niets onreins onder was,
    noch streep noch gaal in 't laken.
    [7]
Afgeleide begrippen

Zelfstandig naamwoord

[C] de gaalv

  1. (bloemplanten) benaming voor bepaald soort plant, Ononis spinosa op Wikispecies
Typische woordcombinaties
  • hete gaal
Synoniemen

Gangbaarheid

44 % van de Nederlanders;
40 % van de Vlamingen.[8]

Verwijzingen

  1. Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
  2. dunne streep in weefsel op website: Etymologiebank.nl
  3. Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
  4. kattendoorn op website: Etymologiebank.nl
  5. Bronlink geraadpleegd op 9 december 2023 Weblink bron
    Dop Bles
    “Parijsche verzen. : Herdenking.” (1923), C.A.J. van Dishoeck, Bussum, p. 122 op Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren op Wikipedia
  6. Bronlink geraadpleegd op 9 december 2023 Weblink bron “Uit het leven van een denkende vrouw.”, 2e druk (1985; 1e druk 1920), Nijgh & Van Ditmar, Den Haag, ISBN 9023656504, p. 55
  7. Bronlink geraadpleegd op 9 december 2023 Weblink bron
    Jacob Westerbaen (ed. Johan Koppenol)
    “Gedichten. : Op het toelaten der remonstramtsgezinden tot de gemeente der contraremonstranten” (2001; origineel 1672), Athenaeum - Polak & Van Gennep, Amsterdam, ISBN 9025360939, p. 96 r. 43-48 op nrc.nl op Wikipedia
  8. Bronlink geraadpleegd op 28 april 2020 Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be