dik

Nederlands

Uitspraak

• Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?
• IPA:
  • (Noord-Nederland): /dɪk/
  • (Vlaanderen, Brabant, Limburg): /dɪk/

Woordafbreking

• dik

Woordherkomst en -opbouw

• Van het Middelnederlandse dicke met dezelfde betekenis, van het Germaanse *thekuz. Vergelijk het Oudhoogduitse dicki, het Angelsaksische þicce en het Oudnoorse þykkr, þjokkr. Buiten het Germaans mogelijk alleen in Keltisch (Oudierse tiug) bekend.

	stellend	vergrotend	overtreffend
onverbogen	dik	dikker	dikst
verbogen	dikke	dikkere	dikste
partitief	diks	dikkers	-

Bijvoeglijk naamwoord

dik

1. een naar verhouding grote dwarsdoorsnede hebbend

   Zij had erg dikke benen.

2. de genoemde dwarsdoorsnede hebbend

   Dat beestje was een vinger dik.

3. een naar verhouding grote lichaamsomvang hebbend

   Die jongen is echt veel te dik.

4. ruim.

   Het zat er dik in dat hij dat zou doen.

5. hecht.

   Zij zijn echt dikke vrienden!

6. nauw aaneengesloten

   Er was gisteren erg dikke mist, waardoor we niets meer zagen.

7. weinig vloeibaar

   Hij hoestte allemaal dik slijm op.

Antoniemen

• [1] dun
• [2] dun
• [3] mager

Afgeleide begrippen

• dikte, indikken, verdikken

Uitdrukkingen en gezegden

• [4] Hij is dik twintig.

Vertalingen

    1. een naar verhouding grote dwarsdoorsnede hebbend   

Duits: dick (de) Engels: thick (en)

Frans: épais (fr) Spaans: grueso (es)

    2. de genoemde dwarsdoorsnede hebbend   

Duits: dick (de) Engels: thick (en)

Frans: gros (fr) Spaans: geen vaste vertaling voor, moet blijken uit context (Een vinger dik = De una pulgada)

    3. een naar verhouding grote lichaamsomvang hebbend   

Duits: dick (de) Engels: fat (en)

Frans: gros (fr) Spaans: gordo (es)

    4. ruim   

Duits: voll (de), gut (de) Engels: thick (en)

Frans: large (fr) Spaans: ancho (es)

    5. hecht   

Duits: dick (de) Engels: thick (en)

Frans: grand (fr) Spaans: geen vaste vertaling voor, moet blijken uit context (Dikke vrienden = Muy amigos)

    6. nauw aaneengesloten   

Duits: dick (de) Engels: thick (en)

Frans: épais (fr) Spaans: denso (es)

    7. weinig vloeibaar   

Duits: dick (de) Engels: thick (en)

Frans: épais (fr)

Bijwoord

dik

1. op dikke wijze

   Hij smeerde zich dik met zonnebrandolie in.

2. overdrachtelijk in grote mate

   Hij was daar dik tevreden mee.

    1. op dikke wijze   

Engels: thickly (en)

    2. op overtuigende wijze   

Engels: mightily (en)