uithalen

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  uithalen    (hulp, bestand)
• IPA: / ˈœythalə(n) / (3 lettergrepen)

Woordafbreking

• uit·ha·len

Woordherkomst en -opbouw

• samenstelling van  uit bw  en  halen ww 

stamtijd
onbepaalde wijs	verleden tijd	voltooid deelwoord
uithalen	haalde uit	uitgehaald
zwak -d	volledig

Werkwoord

uithalen

1. overgankelijk (iets ~) een opmerkelijke daad plegen

   • Hij heeft weer flink kattenkwaad uitgehaald. 

2. overgankelijk (iets ~) een brei- of haakwerkje ontdoen

   • Ik heb een stuk weer uitgehaald omdat ik een steek had laten vallen. 

3. inergatief (~ naar) een slag doen, al of niet overdrachtelijk

   • De dominee van de kandidaat haalde flink naar zijn eigen kerkgenoot uit. 

4. iets nemen of ontvangen

   ▸ Hij noemt Boer "een grootheid van wie ik het meest heb kunnen leren". Van de Laar: "Zijn belangrijkste kenmerk was zijn liefde voor natuur. Daar haalde hij energie en voldoening uit en dat liet hij terugzien op het bord."

5. overgankelijk leeghalen

Afgeleide begrippen

• uithaler, uithaling

Uitdrukkingen en gezegden

naar iemand uithalen

Vertalingen

    2. een brei- of haakwerkje ontdoen   

Duits: herausholen (de)

Oudnoords: hrjóða

    naar iemand uithalen   

Duits: mit jemandem ins Gericht gehen, gegen jemanden wettern

Zelfstandig naamwoord

de uithalen mv

1. meervoud van het zelfstandig naamwoord uithaal

Gangbaarheid

• Het woord uithalen staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "uithalen" herkend door:

100 %	van de Nederlanders;
99 %	van de Vlamingen.