obus

Nederlands

4 obussen uit de eerste wereldoorlog

Uitspraak

• Geluid:  obus    (hulp, bestand)

Woordafbreking

• obus

Woordherkomst en -opbouw

• uit het Frans

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	obus	obussen
verkleinwoord

Zelfstandig naamwoord

de obus v / m

1. (militair) projectiel van een kanon

   • Op een aangespoeld stuk wrakhout heeft hij in spijkers de namen van alle bestemmingen geslagen. Een man van de wereld werd Fernand, die voor zijn dertigste nooit verder was geweest dan de zee. ‘Voor mijn plechtige communie. Naar De Panne, waar mijn papa mij toonde waar hij in de Eerste Wereldoorlog “gelegen” had nadat hij in Cherbourg gekwetst was geraakt door een obus. Een brave, taaie mens.’  
   • Voor de landbouwers in de Westhoek zijn mortiergranaten even normaal als klokgelui op zondag. Obussen, noemen ze ze hier, een verbastering van het Frans. Tijdens de Slag bij Passendale in 1917 alleen al werden er 40 miljoen afgeschoten. Naar schatting 20 tot 30 procent ontplofte niet, en verdween in de zachte modder.  

Synoniemen

• granaat, kanonskogel

Hyperoniemen

• projectiel, explosief

Afgeleide begrippen

• obussenaffaire, obussendossier, obusput, obussenzaak

Gangbaarheid

• Het woord obus staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "obus" herkend door:

21 %	van de Nederlanders;
80 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Frans

Uitspraak

• Geluid: obus Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?
• IPA: /ɔ.by/

Woordherkomst en -opbouw

• van het Duitse Haubitze "houwitser", wat weer een leenwoord was van Tsjechisch houfnice "katapult"

enkelvoud		meervoud
zonder lidwoord	met lidwoord	zonder lidwoord	met lidwoord
obus	l'obus	obus	les obus

Zelfstandig naamwoord

obus m

1. (militair) obus; granaat

Afgeleide begrippen

• obusier

Overerving en ontlening

• Nederlands: obus