netelen

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  netelen    (hulp, bestand)
• IPA: / ˈnetələ(n) / (3 lettergrepen)

Woordafbreking

• ne·te·len

Woordherkomst en -opbouw

• ww: afgeleid van  netel zn  met het achtervoegsel -en
• zn:  netel zn  met de uitgang -en

stamtijd
onbepaalde wijs	verleden tijd	voltooid deelwoord
netelen	netelde	geneteld
zwak -d	volledig

Werkwoord

netelen

1. overgankelijk (biologie) een geïrriteerde en prikkende huid bezorgen door contact met brandharen

   ▸ Lisa zoekt antwoord op een paar netelige kwallenvragen, zoals: waarom is een kwal zo doorzichtig of hoe worden kwallen geboren? En waarom doet het pijn als een kwal je netelt? En wat is dat eigenlijk, netelen?

2. overgankelijk (figuurlijk) leed of ergernis bezorgen

   ▸ Dat was een snep, een gier van een snep, een pinneken-nauw, altijd kankerend, altijd zuur en citroen; een onhebbelijke ekster, kruidje-roer-me-niet, te proper, te moeial, te deftig, te van alles; dom, hoovaardig, jaloersch. Ik kan er niet genoeg kwaad van zeggen. Een vrouw om dood te netelen.

   ▸ ⧖ ‘En waarom niet?’ vroeg Henriette weer geneteld. ‘Mis ik eene enkele noot, wanneer ik ze speel?’

Synoniemen

• [1] prikken
• [2] prikkelen, tergen

Werkwoord

zich netelen

1. wederkerend door contact met brandharen last hebben van een geïrriteerde en prikkende huid

   ▸ Brandnetels zijn niet meteen de gedroomde meerwaarde voor onze tuin. Wie zich netelt, voelt ook niet bepaald een deugddoende heilzame werking.

Zelfstandig naamwoord

de netelen mv

1. meervoud van het zelfstandig naamwoord netel

Synoniemen

• netels

Gangbaarheid

• Het woord netelen staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "netelen" herkend door:

65 %	van de Nederlanders;
90 %	van de Vlamingen.

• frequentie in teksten in het Nederlands uit België, op een 7-puntsschaal:

        1

• frequentie in teksten uit België, vergeleken met die in Nederland, op een 7-puntsschaal:

        2