vriend

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  vriend    (hulp, bestand)
• IPA: / vrint / (1 lettergreep)

Woordafbreking

• vriend

Woordherkomst en -opbouw

• In de betekenis van ‘kameraad’ voor het eerst aangetroffen in 1100
• Eigenlijk tegenwoordig deelwoord van vrijen (liefhebben).

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	vriend	vrienden
verkleinwoord	vriendje	vriendjes

Zelfstandig naamwoord

de vriend m

1. (sociologie) een persoon met wie je een speciale, vriendschappelijke, persoonlijke band hebt

   • Mijn vrienden komen op mijn verjaardag. 

   ▸ Als ik bijvoorbeeld met mijn gezin op vakantie was of met een groep vrienden een weekendje weg ging, waren de verantwoordelijkheden gedeeld.

   ▸ In een begeleidend citaat vertelt Muskee dat ze dixieland speelden op VVD-feestjes voor mensen met een clubsjaal en glazen sherry in de hand - niet leuk, een beetje oubollig. Hij stapte spoedig over naar The Rocking Strings, dat Shadows-achtige rock & roll speelde, compleet met pakjes en pasjes. Ze hadden een heel talentvolle gitarist, Muskees vriend Eelco Gelling.

2. (sociologie) de mannelijke persoon met wie je verkering hebt; de mannelijke persoon met wie je een liefdesrelatie hebt

   • Ik wilde mijn vriend vragen om dit te repareren, maar hij was er niet. 

   ▸ Misschien nog ingewikkelder was het toen het uitging met mijn oudste dochter en haar vriendje.

3. (informeel), (pejoratief) ironische manier om iemand aan te spreken met wie men juist niet op goede voet staat

   • Beste vriend, dat gaat zomaar niet! 

Synoniemen

• [1]: kameraad, maat, makker

Antoniemen

• [1]: vijand

Verwante begrippen

• [1], [2] vriendin
• amice, vrind

Hyponiemen

   

Facebookvriend allemansvriend benefietvriend bevriend boezemvriend boezemvriendin borrelvriend chatvriend circusvriend correspondentievriend dierenvriend dobbelvriend ex-vriend familievriend gastvriend golfvriend halsvriend handelsvriend hartsvriend huisvriend jeugdvriend kindervriend kunstvriend mannenvriend mensenvriend natuurvriend nepvriend niemandsvriend onlinevriend partijvriend pennenvriend penvriend piemelvriend schoolvriend seksvriend sportvriend studievriend turkenvriend vakantievriend voetbalvriend volksvriend wereldvriend zakenvriend zeilvriend zendingsvriend zielsvriend

Afgeleide begrippen

   

ontvrienden vriendelijk vriendeloos vriendenaandeel vriendenbank vriendenboek vriendenclub vriendendienst vriendenerfenis vriendenfeest vriendengroep vriendenkring vriendenlijst vriendenmatch vriendennetwerk vriendenpaar vriendenploeg vriendenprijs vriendenprijsje vriendenrol vriendenschaar vriendenteam vriendenvereniging vriendenwedstrijd vriendhoudend vriendschap

Uitdrukkingen en gezegden

• Vrienden in nood, honderd in een lood

wanneer er zich problemen voortdoen laten vrienden je vaak in de steek

• Dikke vrienden

Stoett-426

• In de nood leert men zijn vrienden kennen

als je in moeilijkheden zit merk je wie echt je vriend is

• Leven als vrienden en rekenen als vijanden

vriendelijk met elkaar omgaan uit een soort van formaliteit maar eigenlijk helemaal niet zo op elkaar gesteld zijn

• U aller vriend

• Even goede vrienden!

Gezegd wanneer men geen wrok of anderszins negatieve gevoelens bij iets heeft (of dat althans niet wil laten merken)

Spreekwoorden

• Een goede buur is beter dan een verre vriend.

Als je rechtstreeks hulp nodig hebt, heb je meer aan mensen in je nabije omgeving dan aan personen op grote afstand (ook al zijn die laatsten dan je vrienden).

Vertalingen

    1. een persoon met wie je een speciale persoonlijke band hebt   

Albanees: mik (sq) Angelsaksisch: frēond (ang) Avestisch: haxan (ae), haxi (ae), urvaŧa (ae) Duits: Freund (de) m Engels: friend (en) Filipijns: kaibigan Fins: ystävä (fi) Esperanto: amiko (eo)

Frans: ami (fr) m, copain (fr) m Ido: amiko (io) Oudgrieks: ϕίλος Russisch: друг (ru) Sanskriet: सख्या (sa) Spaans: amigo (es) m

    2. de mannelijke persoon met wie je verkering hebt   

Duits: Freund (de) m Engels: friend (en), boyfriend (en) Esperanto: koramiko (eo)

Pennsylvania-Duits: Bo (pdc) m Spaans: novio (es) m

Gangbaarheid

• Het woord vriend staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "vriend" herkend door:

99 %	van de Nederlanders;
99 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.