veeg

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  veeg    (hulp, bestand)
• IPA: / vex / (1 lettergreep)

Woordafbreking

• veeg

Woordherkomst en -opbouw

• In de betekenis van ‘ten dode gedoemd’ voor het eerst aangetroffen in 1276
• zn v/m: Naamwoord van handeling van  vegen ww 
• zn v: vrouwelijke vorm van "veger", iemand die van aanpakken weet
• bn: van Middelnederlands veghe "bijna dood" dat teruggaat op Protogermaans *faigja-

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	veeg	vegen
verkleinwoord	veegje	veegjes

Zelfstandig naamwoord

de veeg v / m

1. klap
2. vlek ontstaan door vegen

   ▸ 'Hoor je me? Wegwezenl' Nella deinst achteruit, geschokt door de felheid in Marens stem, haar furieuze blik de schokkende veeg bloed op haar wang.

   ▸ En zag opeens een veeg grijs in zijn haar die me eerder nog niet was opgevallen.

   ▸ Hoezo? Is er iets mee?' Ze liet haar duim over de hals glijden, een schone veeg door het stof.

3. slag of streek

   ▸ Die kan wel een veeg lippenstift gebruiken.

Hyponiemen

• mouwveeg, oorveeg, roetveeg, rolveeg, roodveeg, straatveeg, voetveeg

Afgeleide begrippen

   

veegactie veegafval veegarm veegbeleid veegborstel veegdienst veegding veegharen veegheid veegkruid veegmachine veegmes veegpartij veegplaats veegploeg veegpoeder veegproces veegteam veegvast veegvuil veegwagen veegwet

Verwante begrippen

• aanvegen, afvegen, bijeenvegen, droogvegen, invegen, opvegen, schoonvegen, uitvegen, wegvegen

Uitdrukkingen en gezegden

[3] "slag of streek"

• Een veeg uit de pan krijgen

Zwaar beschimpt of berispt worden

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	veeg	vegen
verkleinwoord	veegje	veegjes

Zelfstandig naamwoord

de veeg v

1. een lastige en venijnige vrouw

Synoniemen

• feeks

Afgeleide begrippen

• helleveeg

	stellend	vergrotend	overtreffend
onverbogen	veeg	veger	veegst
verbogen	vege	vegere	veegste
partitief	veegs	vegers	-

Bijvoeglijk naamwoord

veeg

1. niets goeds voorspellend

   • Dat is een veeg teken. 

   ▸ Achteraf was het een veeg teken.

2. (verouderd) bijna dood
3. (verouderd) zwak

Synoniemen

• [1] onheilspellend, hachelijk, omineus

Uitdrukkingen en gezegden

[1] "niets goed voorspellend"

• Een veeg teken

Een slecht voorteken

[3] "zwak"

• Het vege lijf [trachten te] redden

Voor een gevaar vluchten, zichzelf in veiligheid brengen

• Zo veeg zijn als een luis op een kam

In groot gevaar zijn.

Werkwoord

vervoeging van
vegen

veeg

1. eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van vegen
   

   • Ik veeg. 

2. gebiedende wijs van vegen
   

   • Veeg! 

3. (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van vegen
   

   • Veeg je? 

   ▸ Ik veeg er met mijn wijsvinger over.

   ▸ Ik veeg hem snel weg.

Gangbaarheid

• Het woord veeg staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "veeg" herkend door:

100 %	van de Nederlanders;
98 %	van de Vlamingen.