koffie

Nederlands

[1] Een kopje koffie

[3] Coffea arabica

Uitspraak

• Geluid:  koffie    (hulp, bestand)
• IPA: / ˈkɔfi / (2 lettergrepen)

Woordafbreking

• kof·fie

Woordherkomst en -opbouw

• Via het Italiaanse caffè en het Turkse kahve van het Arabische قهوة. In de betekenis van ‘drank bereid uit koffiebonen’ voor het eerst aangetroffen in 1640

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	koffie	koffies
verkleinwoord	koffietje	koffietjes

Zelfstandig naamwoord

de koffie m

1. (drinken) een meestal warm genuttigde drank die bereid wordt door heet water over gemalen en gebrande koffiebonen te gieten

   • "Vijf koppen koffie per dag is goed voor het hart"  
   • Koffie helpt de groei van tumoren onderdrukken  
   • De ideale temperatuur om koffie te zetten is 93 graden. 

   ▸ Halverwege onze wandeling dronken we een kopje koffie bij de enige tent die nog open was.

   ▸ Toen we onze koffie ophadden, stelde ze voor om een wijntje nemen, echt ééntje maar.

2. gemalen gebrande koffiebonen waarmee de onder [1] genoemde drank wordt bereid

   • Grof gemalen koffie 

3. (plantkunde) benaming voor heesters uit het geslacht Coffea  waaraan koffiebonen groeien, koffieplant

   • Deze koffie groeit in de uitlopers van de Andes. 

Synoniemen

• koffieplant

Hyponiemen

   

afslankkoffie arabicakoffie boerenkoffie bonenkoffie boskoffie civetkoffie eikelkoffie eikeltjeskoffie espressokoffie filterkoffie ijskoffie instantkoffie javakoffie kaneelkoffie kookkoffie loewakkoffie mokkakoffie morgenkoffie moutkoffie ochtendkoffie oploskoffie parelkoffie peekoffie poederkoffie surrogaatkoffie trekkoffie winterkoffie

Afgeleide begrippen

   

koffie maken koffie verkeerd koffie-export koffie-extract koffie-ijs koffie-uur koffieachtig koffieapparaat koffiearoma koffieautomaat koffiebar koffiebeker koffiebes koffiebitter koffieblad koffieboek koffieboer koffiebon koffieboom koffieboon koffiebranden koffiebrander koffiebranderij koffiebroodje koffiebuffet koffiebus koffiecafé koffiecapsule koffiecichorei koffieconcert koffiecorner koffiecreamer koffiecrisis koffiecultuur koffiedame koffiedik koffiedikkijker koffiedikkijkerij koffiedrinken koffiefabriek koffiefilter koffiegebruik koffiegerei koffiegeur koffiegruis koffiehandel koffiehandelaar koffieheester koffiehoek koffiehuis koffiejuffrouw koffiekamer koffiekan koffieketel koffiekeuken koffieklets koffiekleurig koffiekoek koffiekom koffiekop koffiekrans koffiekransje koffieland koffielepel koffieleut koffielikeur koffielimonade koffieloodje koffiemaaltijd koffiemachine koffiemama koffiemanager koffiemarkt koffiemeisje koffiemelk koffiemerk koffiemok koffiemolen koffiemoor koffiemorgen koffieochtend koffieonderneming koffieovereenkomst koffiepad koffiepauze koffieplant koffieplantage koffieplanter koffiepluk koffiepoeder koffiepot koffieprijs koffieproducent koffieproducerend koffieproductie koffieprofiteur koffieprut koffiepunt koffierat koffieroom koffieruimte koffiesalon koffieservies koffieshop koffieslak koffiesoort koffiestroop koffiestruik koffiesurrogaat koffietaart koffietafel koffietas koffieteelt koffietent koffietijd koffietrommel koffieveiling koffieverkoper koffievlek koffiewafel koffiewagen koffiewater koffiewijf koffiezaak koffiezetapparaat koffiezetten koffiezuur

   

Uitdrukkingen en gezegden [1]: Dat is geen zuivere koffie Dat deugt niet [1]: Op de koffie komen 1) Ergens slecht vanaf komen 2) Ergens op visite gaan [1]: Dat is an­de­re kof­fie Dat is nog eens iets anders (veelal positief bedoeld)

Overerving en ontlening

• Indonesisch: kopi

Vertalingen

    1. drank uit koffiebonen   

Afrikaans: koffie (af) Albanees: kafe (sq) Asturisch: café (ast) Bulgaars: кафѐ (bg) o Duits: Kaffee (de) m Engels: coffee (en) Estisch: kohv (et) Faeröers: kaffi (fo) Fins: kahvi (fi) Frans: café (fr) m Fries: kofje (fy) Grieks: καφές (el) Hongaars: kávé (hu) Ido: kafeo (io) Iers: caife (ga) IJslands: kaffi (is) Indonesisch: kopi (id) Italiaans: caffè (it) m Koerdisch: qehwe (ku) v, qawe (ku) v Koreaans: 커피 (ko) Kroatisch: kava (hr) Lets: kafija (lv) Litouws: kava (lt) v

Maleis: kopi (ms) Noors: kaffe (no) Oekraïens: кава (uk) v (kawa) Papiaments: kòfi Perzisch: قهوه (fa) Pools: kawa (pl) v Portugees: café (pt) m Roemeens: cafea (ro) v Rohingya: kofí (rhg) Russisch: кофе (ru) m onbezield Schots-Gaelisch: cofhaid (gd) Servisch: kafa (sr) Sloveens: kava (sl) Slowaaks: kávovník (sk) Spaans: café (es) m Swahili: kahawa (sw) Tsjechisch: kafe (cs) o, káva (cs) v Turks: kahve (tr) Vietnamees: cà phê (vi) Waals: cafe (wa) Welsh: cafe (cy) Zweeds: kaffe (sv) o

    2. gemalen gebrande koffiebonen   

Duits: Kaffee (de) m, Kaffeemehl (de) o

    dat is geen zuivere koffie   

Duits: da ist etwas faul dran, das ist nicht ganz astrein

Bijwoord

koffie

1. bijwoordelijk deel van een scheidbaar werkwoord

   • koffiedrinken: We drinken op vrijdag altijd gezellig koffie. 

Gangbaarheid

• Het woord koffie staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "koffie" herkend door:

99 %	van de Nederlanders;
100 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.
• Zie Wikiquote voor meer informatie.

Afrikaans

Uitspraak

• geluid

Zelfstandig naamwoord

koffie

1. (drinken) koffie

Drents

Zelfstandig naamwoord

koffie

1. (drinken) koffie

Nedersaksisch

Zelfstandig naamwoord

koffie

1. (drinken) koffie

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Sallands

Zelfstandig naamwoord

koffie

1. (drinken) koffie

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Stellingwerfs

Zelfstandig naamwoord

koffie

1. (drinken) koffie

Twents

Zelfstandig naamwoord

koffie

1. (drinken) koffie

Veluws

Zelfstandig naamwoord

koffie

1. (drinken) koffie