betalen

Nederlands

naamwoord van handeling
zelfstandig	bijvoeglijk
betalen	betalend
betaling	betaald
-	betaalbaar

Uitspraak

• Geluid:  betalen    (hulp, bestand)
• IPA: / bəˈtalə(n) / (3 lettergrepen); /bə.ˈtaː.lə(n)/

Woordafbreking

• be·ta·len

Woordherkomst en -opbouw

• In de betekenis van ‘schulden voldoen’ voor het eerst aangetroffen in 1270
• afgeleid van talen met het voorvoegsel be-

• afkomstig van: Middelnederlands: betalen (be- + talen)

  Verwant in Germaans: West: Duits: (be)zahlen, Fries: betelje Noord: Zweeds: betala, Deens/Noors: betale,

stamtijd
onbepaalde wijs	verleden tijd	voltooid deelwoord
betalen	betaalde	betaald
zwak -d	volledig

Werkwoord

betalen

1. ditransitief geld (of andere zaken) geven aan iemand om de kosten te voldoen

   • Wij hebben het uiteindelijk toch betaald gekregen. 
   • Wij moesten voor alle diensten afzonderlijk betalen. 

   ▸ De mensen zijn er enorm enthousiast over, wat niet meer dan logisch is. Je betaalt een bepaald bedrag en daarmee is de kous dus af.

   ▸ ' 'Ouderwets?' 'Dit alles kunnen we niet van zijn schilderijen betalen, Liv.

   ▸ 'Wie gaat dat betalen?' 'Check.

Hyponiemen

   

aanbetalen afbetalen bijbetalen doorbetalen meebetalen nabetalen niet-betalen onderbetalen overbetalen terugbetalen uitbetalen vooruitbetalen wanbetalen

Afgeleide begrippen

   

betaal-per-keeraanbod betaal-per-keerkanaal betaal-tv betaalachterstand betaalautomaat betaalbaan betaalbaar betaalbestand betaalbewijs betaalbox betaalcheque betaalchip betaaldag betaaldatum betaaldienst betaalfabriek betaalfunctie betaalgedrag betaalgegevens betaalgemak betaalhuisje betaalintermediair betaalkaart betaalkanaal betaalkantoor betaalknooppunt betaalmarkt betaalmeester betaalmethode betaalmiddel betaalmobiel betaalmodel betaalmogelijkheid betaalmuur betaalnummer betaalopdracht betaalpaal betaalpas betaalpolitie betaalpoort betaalprobleem betaalradio betaalregeling betaalrekening betaalrol betaalstaat betaalstaking betaalster betaalstraat betaalstrook betaalstuk betaalsysteem betaaltechnologie betaaltelevisie betaaltermijn betaalterminal betaalverkeer betaalverplichting betaalvoorwaarde betaalweigeraar betaalwijze betaalzender betaler betaling

Uitdrukkingen en gezegden

• De tol aan de natuur betalen

dood gaan

• Het gelag betalen

alle kosten moeten betalen terwijl ook anderen er schuld aan hebben

• Met gesloten beurs betalen

door middel van een wederzijdse schuld het bedrag verrekenen

• Sijmen betaalt

diegene die het minste verdient draagt de kosten

• Iemand iets betaald zetten

Wraak op iemand nemen

• Iemand met gelijke munt terugbetalen

Wraak op iemand nemen

• Een hoge prijs betalen

Ergens slecht vanaf komen

• Klimmen heeft af en toe ook een prijs. Wie moet die prijs betalen? De mensen die achterblijven?  

• Leergeld betalen

Door schade en schande wijzer worden

• ‘Als bisschop van Brugge betaalde ik leergeld in de omgang met seksueel misbruik. Toen ik begon, bestond de commissie-Adriaenssens niet meer en de parlementaire commissie was nog niet gestart, maar ik moest wel handelen. Ik onderschatte de kwetsuren die misbruik veroorzaakt.’ Dat zegt aartsbisschop Jozef De Kesel in een interview met Kerk & Leven.
• Dan is het een teken van intellectuele armoede dat economen overal in de westerse wereld een verhoging van de pensioenleeftijd aanraden, waar die tot voor kort, als uitkomst van de crisis in de jaren tachtig, nog naar beneden ging. Hebben zij geen leergeld betaald? In fabrieksarbeid komen er helemaal geen banen bij, dus waar moeten al die afgeschreven 60-plussers naartoe? Het is totaal onrealistisch dat zij straks op de arbeidsmarkt ineens weer kunnen concurreren.

Vertalingen

    1. geld (of andere zaken) geven aan iemand om de kosten te voldoen   

Duits: bezahlen (de), zahlen (de) Engels: pay (en) Frans: payer (fr) Grieks: πληρώνω (el) Indonesisch: bayar (id) Italiaans: pagare (it) Latijn: dapinare (la) Nedersaksisch: betalen (nds), betahlen (nds), betahln (nds), betaln (nds)

Noors: betale (no) Nynorsk: betale (nn) Oudnoords: greiða, reiða Pools: płacić (pl) Portugees: pagar (pt) Spaans: pagar (es) Tsjechisch: platit (cs) imperfectief, zaplatit (cs) perfectief Zweeds: betala (sv)

Gangbaarheid

• Het woord betalen staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "betalen" herkend door:

99 %	van de Nederlanders;
100 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Achterhoeks

Werkwoord

betalen

1. betalen; geld (of andere zaken) geven aan iemand om de kosten te voldoen

Nedersaksisch

Werkwoord

betalen

1. betalen; geld (of andere zaken) geven aan iemand om de kosten te voldoen

Schrijfwijzen

• betahlen
• betahln
• betaln