begaan

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  begaan    (hulp, bestand)
• IPA: / bəˈɣan / (2 lettergrepen)

Woordafbreking

• be·gaan

Woordherkomst en -opbouw

• Afgeleid van gaan met het voorvoegsel be-.

stamtijd
onbepaalde wijs	verleden tijd	voltooid deelwoord
begaan	beging	begaan
klasse 7	volledig

Werkwoord

begaan

1. overgankelijk iets doen dat onjuist of verboden is

   ▸ Wie weet heb ik de blunder begaan me tot een oersaaie figuur te ontwikkelen, in haar ogen dan.

   • Hij beging daarmee een grote vergissing. 

   ▸ De blik in de ogen van Heleen was die van een waanzinnige die op het punt staat een gruweldaad te begaan.

2. overgankelijk een plaats betreden

   • Je begaat daarmee wel glad ijs. 

Uitdrukkingen en gezegden

• [1] laten begaan
  niet hinderen of stoppen

• We moesten de drukken vrouw maar laten begaan, want anders zou ze nog drukker worden. 

Vertalingen

    1. iets doen dat onjuist of verboden is   

Engels: commit (en) Duits: verüben (de), begehen (de) Papiaments: kometé

Pools: popełniać (pl) Spaans: cometer (es), perpetrar (es)

    2. een plaats betreden   

Engels: tread (en), walk (en), walk upon (en)

Spaans: hollar (es), pisar (es)

Woordherkomst en -opbouw

• vervoeging van begaan: de stam met de uitgang -en, zonder ge- vanwege voorvoegsel (is gelijk aan de onbepaalde wijs)

Werkwoord

vervoeging van:	begaan…
verbogen vorm:	begane

begaan

1. voltooid deelwoord van begaan

	stellend	vergrotend	overtreffend
onverbogen	begaan	beganer	begaanst
verbogen	begane	beganere	begaanste
partitief	begaans	beganers	-

Bijvoeglijk naamwoord

begaan

1. gepleegd.

   • De begane overtreding wordt bestraft met een boete. 

2. waarover men gewoonlijk loopt, de verdieping die op straatniveau ligt

   • We liepen op de begane grond. 

3. emotioneel betrokken

   • Hij was begaan met het lot van de vluchtelingen. 

Antoniemen

• onbegaan

Gangbaarheid

• Het woord begaan staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "begaan" herkend door:

99 %	van de Nederlanders;
99 %	van de Vlamingen.