-isme

Nederlands

Huidig bestand
527

Uitspraak

• IPA: / ˈɪsmə / (2 lettergrepen), /ˈismə/

Woordafbreking

• -is·me

Woordherkomst en -opbouw

• via Frans -isme of direct via Latijn -ismus van Oudgrieks -ισμός (-ismós) / -ισμα (-isma)

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	-isme	-ismen
verkleinwoord

Achtervoegsel

-isme o

1. maakt een abstract begrip, stroming of ideologie van een naamwoord (bijvoeglijk, zelfstandig of eigennaam)

   sociaal → socialisme

   alcohol → alcoholisme

   Calvijn → calvinisme

2. vooral gebruikt voor politieke, economische, filosofische systemen, theorieën en doctrines, en kunststromingen
3. eigenschappen, processen of verschijnselen b.v. magnetisme
4. element dat uit de genoemde taal is overgenomen in het Nederlands b.v. anglicisme, belgicisme, dialectisme, frisisme, gallicisme, germanisme, graecisme, hebraïsme, lusitanisme

Hyponiemen

    enige woorden met dit voorvoegsel die nog moeten worden aangebracht

Naturalisme Saint-Simonisme absintisme abstractisme agrammatisme alienisme ambulantisme ametallisme anakronisme anatocisme anglicisme antitheïsme apolitisme apostolicisme apriorisme asterisme atomairisme attentisme avant-gardisme belgicisme binarisme booleanisme brabantisme carrièrisme caudillisme ciceronianisme cocaïnisme concretisme conditionalisme consequentialisme conventionalisme cryonisme departementalisme dermografisme detaillisme deviationisme diastrofisme dissidentisme doctrinarisme donjuanisme dzjaïnisme elementarisme encyclopedisme epicureisme eudaemonisme euhemerisme euphuïsme evolutionisme exemplarisme externalisme faradisme faulisme flandricisme forensisme fouriérisme franskiljonisme friesisme gastricisme goeroeisme gongorisme groepsegoisme helotisme hispanisme hollandisme horizontalisme hydropisme hylozoïsme ideologisme immobilisme incidentalisme indifferentisme infantilisme infralapsarisme ingveonisme ingweonisme institutionalisme instrumentalisme integralisme integrisme internalisme intimisme isma'ilisme isolationisme italianisme jaïnisme jakobinisme japonisme je-m'en-foutisme journalisme jozefinisme juridisme kanibalisme kataklisme katharisme kemalisme keynesianisme labadisme laïcisme lambdacisme latitudinarisme laxisme legisme lesbianisme linksisme locofaulisme loyalisme luddisme ludditisme luminisme lusitanisme lutheranisme macarisme macchiavellisme malcontentisme malthusianisme mandarinisme manisme marcionisme marginalisme marhaenisme martinisme masculinisme maximalisme mazdaisme mazdeïsme mechanicisme mediëvalisme mekanisme meliorisme mensjewisme mercurialisme mesmerisme metachronisme metallisme militantisme mimetisme minarchisme moderantisme monachisme monadisme monarchianisme mondialisme mono-energisme monochromatisme monoculturalisme monofysitisme monoideisme monometallisme monopolisme monorchisme monotheletisme montanisme monumentalisme morfinisme multiculturalisme multilateralisme muralisme mutualisme mycetisme mytilotoxisme nanisme narrativisme nasserisme nativisme neerlandisme neofilisme neoplasticisme neptunisme neuroticisme neutralisme nietsisme noctambulisme normalisme novatianisme obstructionisme occasionalisme occidentalisme oginoïsme optimistisme orangisme organicisme pamflettisme panafrikanisme panarabisme panbabylonisme panbiotisme panlogisme panslavisme panturkisme papalisme parachutisme parakronisme parallellisme parisianisme parochialisme passivisme paulinisme pedantisme pelagianisme perfectibilisme perfectisme petrarkisme pleochroïsme plutonisme pneumatisme poeticisme popularisme possibilisme potestantisme presbyterianisme presenteïsme presidentialisme primitivisme probabilisme productivisme prognathisme prohibitionisme prospectivisme proxenetisme prozaisme psittacisme psychisme puerilisme puseyisme racisme rayonisme raëlisme recidivisme relationisme restaurationisme reumatisme revanchisme revisme rexisme ritualisme romanticisme romantisme rotacisme sabaeïsme sabellianisme saffisme sandinisme sapfisme saturnisme schematisme sciëntisme scoutisme secentisme seksualisme sensitivisme sensualisme seperatisme serendipisme servilisme shaivisme shaktisme siderisme simultaneïsme sisyfisme situationisme sjamanisme slachtofferisme smartisme sociologisme soevereinisme solecisme solidarisme solitarisme soloecisme spinozisme stachanovisme stilisme strabisme superlativisme suprematisme surinamisme suttiisme synchronisme synergisme tachisme talmidaïsme tantrisme tarantisme technocratisme teisme termalisme terminisme thatcherisme thigmotropisme titoïsme tonalisme toyotisme traditionalisme transcendentalisme transformisme transgenderisme transvestitisme traumatisme travaillisme tribadisme trichroïsme triomfalisme trivialisme truïsme unaninisme uniformitarianisme unilateralisme unionisme vagantisme vaishnavisme velocisme verbalisme verslibrisme verticalisme wallingantisme wellerisme wetticisme workaholisme zelotisme zenboedhisme zenonisme zwinglianisme

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Frans

Huidig bestand
36

Uitspraak

• Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?
• IPA: /ism/, /izm/

Woordherkomst en -opbouw

• via Latijn -ismus van Oudgrieks -ισμός (-ismós); het wordt sinds de Renaissance gebruikt voor afleidingen, maar werd in de loop van de eerste helft van de 19de eeuw zeer productief

Achtervoegsel

-isme m

1. -isme